ગાંધીનગર- Gujarat Industrial Policy 2026 ગુજરાતને 2047 સુધી USD 3.5 ટ્રિલિયન અર્થતંત્ર બનાવવા માટેની યાત્રાને ઝડપી બનાવવા માટેના એક નિર્ણાયક પગલા તરીકે, આજે ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026 જાહેર કરવામાં આવી છે. મુખ્યપ્રધાન ભૂપેન્દ્ર પટેલ અને નાયબ મુખ્યપ્રધાન હર્ષ સંઘવીની પ્રેરક ઉપસ્થિતિમાં આ ઔદ્યોગિક નીતિ 2026ની મહત્વપૂર્ણ જાહેરાત ગાંધીનગરના મહાત્મા મંદીરમાં કરવામાં આવી હતી. નાણાપ્રધાન કનુભાઈ દેસાઈ, કૃષિપ્રધાન જીતુભાઈ વાઘાણી, ઉદ્યોગ વિભાગના રાજ્યકક્ષાના પ્રધાન ડૉ. જયરામ ગામીત, નાણાં વિભાગના અધિક મુખ્ય સચિવ ટી નટરાજનની ઉપસ્થિતિ રહી હતી.
પોલિસી ડ્રિવન સ્ટેટની ઓળખ
ગુજરાતના મુખ્યપ્રધાન ભૂપેન્દ્ર પટેલે આ નવી ઔદ્યોગિક નીતિને વિકસિત ગુજરાતથી વિકસિત ભારત 2047ના સંકલ્પને સાકાર કરનાર સર્વગ્રાહી વિકાસ દસ્તાવેજ ગણાવી હતી. તેમણે કહ્યું કે, વડાપ્રધાન નરેન્દ્રભાઈ મોદીની વિઝનરી લિડરશીપમાં ગુજરાતે પોલિસી ડ્રિવન સ્ટેટની ઓળખ પ્રસ્તાપિત કરી છે એટલું જ નહિ, વાયબ્રન્ટ ગુજરાત ગ્લોબલ સમિટની સફળતાઓને પગલે ગુજરાત વિશ્વભરના રોકાણકારો માટે બેસ્ટ ચોઈસ ઓફ ઈન્વેસ્ટમેન્ટ અને દેશના વિકાસનું ગ્રોથ એન્જીન બન્યું છે.
ગ્રીન અને સસ્ટેનેબલ ઈન્ડસ્ટ્રીયલ ડેવલપમેન્ટ
મુખ્યપ્રધાને ગ્રીન અને સસ્ટેનેબલ ઈન્ડસ્ટ્રીયલ ડેવલપમેન્ટને આ નીતિનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ પાસું ગણાવ્યું હતું. તેમણે ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026માં ગ્રીન ઇન્ડસ્ટ્રીયલ પાર્ક, વેસ્ટ વોટર રિસાયક્લિંગ, ઝીરો લિક્વિડ ડિસ્ચાર્જ, ક્લીનર પ્રોડક્શન ટેક્નોલોજી અને સર્ક્યુલર ઇકોનોમીને પ્રોત્સાહન આપ્યું છે તેની વિગતો પણ આપી હતી.
ચાર મજબૂત આધારસ્તંભો
ગુજરાતની આ નવી ઔદ્યોગિક નીતિ 2026(Gujarat Industrial Policy 2026) જે ચાર મજબૂત આધારસ્તંભો પર ઉભી છે તે ઈન્વેસ્ટમેન્ટ અને ઉત્પાદન, ઈનોવેશન અને રિસર્ચ, સ્કિલ એન્ડ એમ્પ્લોયમેન્ટ, સસ્ટેનેબિલિટી એન્ડ ઇન્ક્લુસિવ ડેવલપમેન્ટની પણ તેમણે ભૂમિકા આપી હતી.
યુવાશક્તિને વિકાસના કેન્દ્રમાં
મુખ્યપ્રધાને કહ્યું કે, વિશ્વની ઝડપથી બદલાતી જતી અર્થવ્યવસ્થા, ટેક્નોલોજી, આર્ટીફિશ્યલ ઈન્ટેલિજન્સ, ગ્રીન એનર્જી અને ગ્લોબલ સપ્લાય ચેઈનની નવી રચના ઉદ્યોગોના સ્વરૂપને બદલી રહી છે ત્યારે ગુજરાતની આ નવી ઔદ્યોગિક નીતિ ભવિષ્યના ઉદ્યોગોને ધ્યાનમાં રાખીને તેમના અભિપ્રાયો અને માંગણીઓ સંકલિત કરીને તૈયાર કરવામાં આવી છે. ભૂપેન્દ્ર પટેલે એમ પણ કહ્યું કે, આ ઔદ્યોગિક નીતિમાં MSME, સ્ટાર્ટઅપ, મહિલા ઉદ્યોગ સાહસિકો, પ્રથમ પેઢીના ઉદ્યોગકારો અને યુવાશક્તિને વિકાસના કેન્દ્રમાં રાખવામાં આવ્યા છે.
વિવિધ ઇન્સેન્ટિવદ્વારા ઉદ્યોગોને પ્રોત્સાહન
નાયબ મુખ્યપ્રધાન હર્ષ સંઘવીએ જણાવ્યું હતું કે, ભવિષ્ય માટેનો માર્ગદર્શક દસ્તાવેજ એવી નવી ઔદ્યોગિક નીતિ માત્ર પ્રોત્સાહનો આપતી યોજના નથી, પરંતુ વર્ષ 2047ના વિકસિત ગુજરાતના વિઝનને સાકાર કરવાનું એક શક્તિશાળી માધ્યમ છે. આ નવી ઔદ્યોગિક નીતિથી વિવિધ ક્ષેત્રોમાં 15થી 45 ટકા સુધીના વિવિધ ઇન્સેન્ટિવદ્વારા ઉદ્યોગોને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવશે, જેથી નવા રોકાણો આકર્ષાય, રોજગારીનું સર્જન થાય અને રાજ્યના યુવાનોને પોતાના વતનમાં જ ઉજ્જવળ ભવિષ્ય બનાવવાની તક મળે. આ નીતિ દ્વારા સરકાર અને ઉદ્યોગજગત મળીને વિકાસનું એક મજબૂત ઇકોસિસ્ટમ ઉભું કરશે.
33 ટકા સરેરાશ નિકાસ ગુજરાતમાંથી
Gujarat Industrial Policy 2026 નાયબ મુખ્યપ્રધાન સંઘવીએ કહ્યું કે, માત્ર 5 ટકા જમીન અને 6 ટકા વસ્તી ધરાવતું ગુજરાત આજે દેશના ઉત્પાદન ક્ષેત્રમાં અગ્રેસર છે. દેશના કુલ ઉત્પાદનનો 18 ટકાથી વધુ હિસ્સો, 40 ટકા કાર્ગો હેન્ડલિંગ અને લગભગ 33 ટકા સરેરાશ નિકાસ ગુજરાતમાંથી થાય છે. દેશની સૌથી વધુ MSME એકમો ધરાવતું ગુજરાત આજે રોકાણ, ઉદ્યોગ-સાહસ અને વિકાસનું સૌથી વિશ્વસનીય કેન્દ્ર બની ચૂક્યું છે. આ સફળતા પાછળ ગુજરાતના ઉદ્યોગસાહસિકો અને રાજ્ય સરકારની વિકાસલક્ષી નીતિઓનું મહત્વપૂર્ણ યોગદાન રહેલું છે.
સમસ્યાઓનો અસરકારક ઉકેલ
રાજ્યના યુવાનો, મહિલાઓ, ખેડૂતો સહિત દરેક નાગરિકના હિતને કેન્દ્રસ્થાને રાખીને સતત વિકાસ કર્યો કરી રહ્યા છે. તેમણે સમસ્યાઓ પર માત્ર ચર્ચા નહીં, પરંતુ તેના અસરકારક ઉકેલ માટે નિર્ણાયક પગલાં લીધાં છે. એક સાચા વાલી તરીકે તેમણે ગુજરાતના સર્વાંગી વિકાસ માટે દૃઢ નેતૃત્વ પૂરું પાડ્યું છે, જેના માટે સમગ્ર રાજ્ય તેમની પ્રત્યે આભાર વ્યક્ત કરે છે.
ઔદ્યોગિક નીતિ 2026ની વિશેષતાઓ
- રોકાણકારોને વધુ સરળતા આપવા માટે “ચૂઝ યોર ઇન્સેન્ટિવ” (Choose Your Incentive) જેવી નવી પહેલ,
જે અંતર્ગત રોકાણકારો તેમની જરૂરિયાત મુજબ પ્રોત્સાહનો પસંદ કરી શકશે. - ગુજરાતને એડવાન્સ્ડ મેન્યુફેક્ચરિંગ, R&D અને વેલ્યુ એડિશન માટે વૈશ્વિક હબ બનાવવા પર વિશેષ ધ્યાન
- T.H.R.I.V.E પ્રોજેક્ટની જાહેરાત.
- ઉદ્યોગોને શહેરી વિસ્તારોમાંથી સ્થાનાંતરિત કરવા માટે – શહેરોની ભીડ દૂર કરવા અને જીવનની સરળતાને પ્રોત્સાહન આપવા માટેનું એક આશાસ્પદ પગલું
- MSMEsને ઝડપી સ્કેલ કરવા અને નાની શરૂઆતથી મજબૂત, વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધાત્મક સાહસોમાં સંક્રમણને પ્રોત્સાહન
- સ્ટાર્ટઅપ્સ, મહિલા ઉદ્યમીઓ, વિભિન્ન રીતે વિકલાંગ, SC/ST ઉદ્યોગસાહસિકો માટે વધારાની સહાય
- ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026 દ્વારા પારદર્શક, સરળ અને ઉદ્યોગકેન્દ્રિત માળખું રોકાણકારોને વિશ્વાસ અને સ્પષ્ટતા સાથે ગુજરાતને વિશ્વના સૌથી સ્પર્ધાત્મક અને આકર્ષક રોકાણ ગંતવ્યોમાંનું એક બનાવી રહ્યું છે.
સંશોધન અને વિકાસ પર ભાર
સંશોધન, નવીનતા અને સનરાઇઝિંગ સેક્ટર્સ પર વિશેષ ભાર મૂકતા સંઘવીએ ઉમેર્યું હતું કે, ગુજરાતે દેશના અન્ય રાજ્યો કરતાં વધુ પ્રાધાન્ય સંશોધન અને વિકાસ પર આપ્યું છે. કેટલાક ક્ષેત્રોમાં 50 ટકા સુધીના ઇન્સેન્ટિવ આપીને યુવાનોમાં નવીનતા અને સંશોધનને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવશે. ગ્રીન એનર્જી, ડ્રોન મેન્યુફેક્ચરિંગ, રોબોટિક્સ, ફૂટવેર અને ટોય મેન્યુફેક્ચરિંગ જેવા સનરાઇઝિંગ સેક્ટર્સમાં ગુજરાતને વૈશ્વિક નેતૃત્વ અપાવવાનો આ નીતિનો મુખ્ય ઉદ્દેશ છે. ભવિષ્યની ટેક્નોલોજી અને નવી તકોમાં ગુજરાત દેશનું નેતૃત્વ કરે તે માટે આ દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલાં લેવામાં આવ્યા છે.
બિનજરૂરી કાગળકાર્યમાં ઘટાડો
સરકારે ઉદ્યોગોને મળતા પ્રોત્સાહનો વધુ ઝડપથી અને પારદર્શક રીતે પહોંચે તે માટે પ્રક્રિયાઓને સરળ બનાવી છે. બિનજરૂરી કાગળકાર્ય ઘટાડીને, મંજૂરીઓને ઝડપી બનાવીને અને ટેક્નોલોજી આધારિત વ્યવસ્થાઓ ઉભી કરીને નાના અને મોટા તમામ રોકાણકારોને અનુકૂળ વાતાવરણ પૂરું પાડવામાં આવી રહ્યું છે. ગિફ્ટ સિટી, ધોલેરા, ડેટા સેન્ટર્સ અને ગ્લોબલ કેપેબિલિટી સેન્ટર્સ જેવા ક્ષેત્રોની મદદથી ગુજરાતને દેશનું નંબર એક રાજ્ય બનાવવાના પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે. સરકાર અને ઉદ્યોગજગતના સંયુક્ત પ્રયાસોથી ગુજરાત વિકાસ, રોકાણ અને રોજગારીના નવા શિખરો સર કરશે.
ગુજરાત ‘ગ્રોથ એન્જિન’
મુખ્ય સચિવ મનોજ કુમાર દાસે ‘વિકસિત ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026’ ના મહત્વ પર ભાર મૂકતા જણાવ્યું હતું કે, આ નવી નીતિ અત્યંત સર્વગ્રાહી અને પ્રોત્સાહક છે, જેમાં સેમિકન્ડક્ટર જેવા ઉભરતા ક્ષેત્રો, MSME એકમો, પછાત વિસ્તારોનો વિકાસ, સંશોધન અને વિકાસ તથા મહિલા સશક્તિકરણ માટે વિશેષ જોગવાઈઓ કરવામાં આવી છે. વિશ્વની સૌથી ઝડપથી વિકસી રહેલી ભારતની અર્થવ્યવસ્થામાં ગુજરાત ‘ગ્રોથ એન્જિન’ તરીકે અગ્રણી ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે.
દેશના GDPમાં ગુજરાતનો ફાળો
દેશના GDPમાં ગુજરાતનો ફાળો 20 વર્ષ પહેલાં 6.2 ટકા હતો, જે આજે વધીને 8.2 ટકા થયો છે અને વર્ષ 2047 સુધીમાં તેને 10 ટકા સુધી લઈ જવાનો રાજ્ય સરકારનો મક્કમ નિર્ધાર છે. આ ઉપરાંત ભારતના કુલ મેન્યુફેક્ચરિંગ આઉટપુટમાં 18 ટકા અને નિકાસમાં 25 ટકા હિસ્સો ધરાવે છે. લોજિસ્ટિક્સ ખર્ચ ઘટાડીને ‘સ્પીડ ઓફ ડુઈંગ બિઝનેસ’ વધારવા પર વિશેષ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને ગુજરાત 2047ના વિકસિત ભારતના વિઝનને સાકાર કરવા મક્કમ ગતિએ આગળ વધી રહ્યું છે.
ઔદ્યોગિક નીતિ અંગેનું વિગતવાર પ્રેઝન્ટેશન
ઉદ્યોગ અને ખાણ વિભાગના અધિક મુખ્ય સચિવ મમતા વર્મા (IAS)એ(Gujarat Industrial Policy 2026) ઔદ્યોગિક નીતિ અંગેનું વિગતવાર પ્રેઝન્ટેશન રજૂ કર્યું હતું. આ નવી ઔદ્યોગિક નીતિ ભવિષ્યમુખી અને પરિવર્તનાત્મક નીતિ માળખું છે, તેનો હેતુ રાજ્યને એડવાન્સ્ડ મેન્યુફેક્ચરિંગ, ઇનોવેશન અને સસ્ટેઇનેબલ ગ્રોથ માટે વૈશ્વિક શક્તિ કેન્દ્ર તરીકે સ્થાપિત કરવાનો છે.
વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધાત્મકતા
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના દ્રષ્ટિકોણ અને વારસાને આગળ વધારતા, આ નીતિ ગુજરાતની એ મહત્ત્વાકાંક્ષા દર્શાવે છે કે તે ભારતના આગામી ઇન્ડસ્ટ્રીયલ ટ્રાન્સફોર્મેશન તબક્કાનું નેતૃત્વ કરે, જેમાં વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધાત્મક ઉદ્યોગોને પ્રોત્સાહન, ઉચ્ચ મૂલ્યના રોકાણોને પ્રોત્સાહન અને મોટા પાયે ગુણવત્તાસભર રોજગાર સર્જવાની વ્યવસ્થા સામેલ છે.
“લિવિંગ વેલ” અને “અર્નિંગ વેલ”
વિકસિત ગુજરાતથી વિકાસિત ભારત @2047ના હેતુથી પ્રેરિત, ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026માં(Gujarat Industrial Policy 2026) અનેક નવીન પહેલો અને ઉદ્યોગમૈત્રી પ્રોત્સાહનોનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે, જે રાજ્યના વિકાસ અને વૃદ્ધિને વધુ વેગ આપે તેવા છે. આ નીતિ “લિવિંગ વેલ” અને “અર્નિંગ વેલ” ના વિઝન પર આધારિત છે, જેનો હેતુ ઉદ્યોગોને સશક્ત બનાવવાનો તેમજ યુવાનો માટે ગુણવત્તાસભર રોજગાર તકો ઊભી કરવાનો છે. “આત્મનિર્ભર ભારત”નું વિઝન પણ આ નીતિને માર્ગદર્શન આપે છે, જેથી દેશની સ્થાનિક ક્ષમતાઓ મજબૂત બને અને આયાત પરનો આધાર ઘટાડવામાં મદદ મળે.
ઔદ્યોગિક વ્યવસ્થા વધુ મજબૂત
આ નીતિ ઇનોવેશન, વેલ્યુ એડિશન , રોજગાર સર્જન અને ટકાઉ વિકાસને પ્રાથમિકતા આપે છે. આ નીતિ દ્વારા ગુજરાત સરકાર ભવિષ્ય માટે સજ્જ ઉદ્યોગોને પ્રોત્સાહિત કરવા, ઔદ્યોગિક સ્પર્ધાત્મકતામાં વધારો કરવા અને સર્વસમાવેશક આર્થિક વિકાસને આગળ ધપાવવાની પોતાની પ્રતિબદ્ધતા પુનઃ દ્રઢ કરે છે. સાથે સાથે, વિવિધ ક્ષેત્રોની મજબૂતીઓનો અસરકારક ઉપયોગ કરીને હાલની ઔદ્યોગિક વ્યવસ્થાને વધુ મજબૂત બનાવવાનો અને હાલના તથા નવા બંને પ્રકારના રોકાણકારો માટે વ્યવસાય કરવાનું વધુ સરળ બનાવવાનો પણ આ નીતિનો હેતુ છે. ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026 તૈયાર કરતી વખતે ઉદ્યોગો, સ્ટાર્ટઅપ્સ, MSMEs અને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ સહિત તમામ મહત્વપૂર્ણ હિતધારકો સાથે વ્યાપક પરામર્શ કરવામાં આવ્યો છે.
ગુજરાતની આર્થિક પ્રગતિ
- છેલ્લા બે દાયકાઓ દરમિયાન, ગુજરાતનો GDP 20 ગણો વધ્યો છે, જે મજબૂત અને સતત વિકાસ દર્શાવે છે. આ સતત વૃદ્ધિ સ્પષ્ટ લાંબા ગાળાના વિઝન, સ્થિર શાસન અને રોકાણકારોને અનુકૂળ અભિગમ પર આધારિત ઝડપી અને વ્યાપક ઔદ્યોગિક વિકાસનું પ્રતિબિંબ છે.
- ગુજરાતે અનેક ગણો વિકાસ કર્યો છે અને તેનું GDP વધીને આશરે USD 329.70 બિલિયન થયું છે, જે ભારતના કુલ GDP માં લગભગ 8.2 ટકા યોગદાન આપે છે.
- રાજ્યમાં ફોરેન ડાયરેક્ટ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ (FDI) 2015-16 માં USD 2.2 બિલિયનથી વધીને ડિસેમ્બર 2025 સુધી USD 60.6 બિલિયન નું સંચિત FDI થયું છે.
- 2012થી વિવિધ ઔદ્યોગિક નીતિઓ હેઠળ INR 7 લાખ કરોડથી વધુનું સંચિત રોકાણ.
- 2012થી વિવિધ ઔદ્યોગિક નીતિઓ દ્વારા 12.72 લાખ લોકોને સીધી રોજગારી.
- લોજિસ્ટિક્સ કાર્યક્ષમતામાં નેશનલ લીડર 2018થી લોજિસ્ટિક્સ ઇઝ એક્રોસ ડિફરન્ટ સ્ટેટ્સ (LEADS) ઇન્ડેક્સમાં પ્રથમ ક્રમે છે.
- 2018થી DPIIT દ્વારા નેશનલ સ્ટાર્ટઅપ રેન્કિંગમાં ટોચની સિદ્ધિ મેળવનાર.
- આ ઉચ્ચ વૃદ્ધિના માર્ગના ભાગરૂપે, રાજ્યે કાપડ અને વસ્ત્રો, સિરામિક્સ, એન્જિનિયરિંગ, રસાયણો અને પેટ્રોકેમિકલ્સ, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ અને ઓટો અને ઓટો ઘટકો જેવા ક્ષેત્રોમાં મજબૂત ઉત્પાદન આધાર બનાવ્યો છે.
- ફ્યુચર રેડી સ્પેશિયલ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ રિજીન્સ (SIR), GIDC એસ્ટેટ, સેક્ટર-વિશિષ્ટ ઔદ્યોગિક ઉદ્યાનો અને વિશ્વ-સ્તરીય માળખાકીય સુવિધાઓ દ્વારા સમર્થન આપવામાં આવ્યું છે.
“વોકલ ફોર લોકલ, લોકલ ટુ ગ્લોબલ”
ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026(Gujarat Industrial Policy 2026) પણ વડાપ્રધાનના “વોકલ ફોર લોકલ, લોકલ ટુ ગ્લોબલ” પરના ભારને સક્રિયપણે પ્રોત્સાહન આપે છે અને સ્થાનિક શક્તિઓ અને ક્ષમતાઓના આધારે વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધાત્મક ઉત્પાદનો વિકસાવવા, ઉત્પાદન કરવા અને સ્કેલ કરવા ઉદ્યોગોને સશક્ત બનાવે છે. આ નીતિનો ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે ગુજરાતના ઉદ્યોગો માત્ર સ્થાનિક માંગ જ નહીં. પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારોમાં પસંદગીના સપ્લાયર તરીકે પણ ઉભરી આવે, જેનાથી ભારતની નિકાસ સ્પર્ધાત્મકતા અને વ્યૂહાત્મક આર્થિક પ્રભાવમાં વધારો થાય.
વૈશ્વિક ઉત્પાદન અને મૂલ્ય નિર્માણ હબ
ઔદ્યોગિક વિસ્તરણની નેક્સ્ટ વેવને અનલૉક કરવું. આ નીતિના કેન્દ્રમાં ગુજરાતને વૈશ્વિક ઉત્પાદન અને મૂલ્ય નિર્માણ હબમાં રૂપાંતરિત કરવાનો વ્યૂહાત્મક ભાર આપે છે. તદનુસાર, 21 હાઈ-ગ્રોથ થ્રસ્ટ સેક્ટરની ઓળખ કરવામાં આવી છે.
આ છે ગ્રીન એનર્જી ઇકોસિસ્ટમ
- મોબિલિટી
- કેપિટલ ઇક્વિપમેન્ટ
- ટેક્સટાઇલ્સ અને એપેરલ્સ
- સસ્ટેનેબીલીટી
- કેમિકલ્સ
- એગ્રો પ્રોસેસિંગ
- હેલ્થકેર
- ક્રિટિકલ મિનરલ્સ પ્રોસેસિંગ/રિફાઇનિંગ/એક્સટ્રેક્શન, મેટલ્સ એન્ડ મિનરલ્સ, સિરેમિક્સ
એંસીલરી યુનિટ્સ ઓફ સેમિકન્ડક્ટર ઇન્ડસ્ટ્રીઝ - ન્યુક્લિયર પાવર ઇક્વિપમેન્ટ
- વેહિકલ સ્ક્રેપિંગ ફેસિલિટીઝ
- ઇલેક્ટ્રોનિક્સ વેસ્ટ રિસાયકલિંગ યુનિટ્સ
- ટેક્સટાઇલ વેસ્ટ રિસાયકલિંગ યુનિટ્સ
- મેન્યુફેક્ચરિંગ ઓફ શિપિંગ કન્ટેનર
- હેવી અર્થ મૂવિંગ ઇક્વિપમેન્ટ
- મેન્યુફેક્ચરિંગ ઓફ સ્પોર્ટ્સ ગુડ્સ એન્ડ ઇક્વિપમેન્ટ
- મેન્યુફેક્ચરિંગ ઓફ ટોય્સ
- મેન્યુફેક્ચરિંગ ઓફ ફૂટવેર
- મેન્યુફેક્ચરિંગ ઓફ રોબોટ્સ
- મેન્યુફેક્ચરિંગ ઓફ ડ્રોન્સ
ઇનોવેશન આધારિત વિકાસને વધુ વેગ
Gujarat Industrial Policy 2026 આ નીતિનો એક મહત્વપૂર્ણ આધારસ્તંભ એટલે ઇનોવેશન આધારિત વિકાસ પર મજબૂત ભાર, સાથે સ્પષ્ટ દ્રષ્ટિકોણ છે કે ગુજરાતને રિસર્ચ અને ડેવલપમેન્ટ માટે વૈશ્વિક હબ બનાવવું છે। રાજ્યમાં કાર્યરત થનારા R&D સેન્ટર્સ માટે વિશેષ પ્રોત્સાહનોનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે, જેથી તેમને શરૂઆતમાં મજબૂત સહારો મળે અને વૈશ્વિક સ્તરે ઓળખ મળે। Early Bird Incentives (ઓછામાં ઓછા રૂપિયા 300 કરોડના રોકાણ સાથે પ્રથમ 5 R&D સેન્ટર્સ માટે લાગુ)માં સમાવેશ થાય છે.
CAPEX સપોર્ટ પાવર ટેરિફ
વાર્ષિક INR 50 કરોડ સુધીના 5 વર્ષમાં મકાન, મશીનરી અને સાધનો માટે 50 ટકા કેપિટલ સબસિડીનો CAPEX સપોર્ટ પાવર ટેરિફ અને પેરોલ સબસિડી ઉપરાંત ખાનગી જમીનના કિસ્સામાં ફાળવણી કિંમતના 25 ટકા (GIDC/ધોલેરા/સરકારી જમીન) અથવા જંત્રી દરના 25 ટકાની ભરપાઈ. R&D કેન્દ્ર 10 વર્ષના સમયગાળા માટે IPR અને પેટન્ટ સપોર્ટ માટે પણ પાત્ર હશે.
ગુજરાત રિસર્ચ એન્ડ ઈનોવેશન પાર્ક
આ ઇકોસિસ્ટમને વધુ ઉત્પ્રેરિત કરવા માટે, GIDC દ્વારા ગુજરાત રિસર્ચ એન્ડ ઈનોવેશન પાર્ક વિકસાવવામાં આવશે, જે અત્યાધુનિક ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, shared પ્રયોગશાળાઓ અને પરીક્ષણ સુવિધાઓ, પાયલોટ-સ્કેલ અને પ્રોટોટાઈપિંગ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને પ્લગ-એન્ડ-પ્લે workspace પ્રદાન કરીને અગ્રણી R&D કંપનીઓ, સ્ટાર્ટઅપ્સ અને ટેકનોલોજી આધારિત કંપનીઓને આકર્ષિત કરશે. આ ઉપરાંત, ઉદ્યોગો માટે સીમલેસ એક્સેસની સુવિધા માટે પરીક્ષણ અને R&D સુવિધાઓ માટે વન-સ્ટોપ ડિજિટલ પોર્ટલ પણ વિકસાવવામાં આવશે.
સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે સમર્થન
ગુજરાતના યુવા ઉદ્યોગસાહસિક ક્ષમતાનું પરિવર્તન ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026 રાજ્યની ઝડપથી વિકસતી સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમને મજબૂત કરવા અને ઉદ્યોગસાહસિકોની આગામી પેઢીને સશક્ત બનાવવા માટે વ્યાપક આધાર માળખું રજૂ કરે છે.
મુખ્ય સહાય
Sustenance Allowance: 10 વર્ષ માટે INR 25,000/મહિને (મહિલા સહ-સ્થાપક સાથે INR 30,000/મહિને); હાઇ-ટેક/ફિનટેક/બાયોટેક/ગ્રીન સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે 2 વર્ષ સુધી.
Seed Support: INR 30 લાખ સુધી (સામાજિક અસર માટે + INR 10 લાખ; હાઇ-ટેક/ફિનટેક/બાયોટેક/ગ્રીન સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે +INR 10 લાખ)
Other Support: વ્યાજ સબસિડી, પ્રવેગક કાર્યક્રમો અને કૌશલ્ય વિકાસ ચાલુ રહે છે. જો પાત્ર હોય તો સ્ટાર્ટઅપ્સ MSME પ્રોત્સાહનોનો પણ દાવો કરી શકે છે.
ટકાઉ અને ગ્રીન ઔદ્યોગિક વિકાસને પ્રોત્સાહન
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના પર્યાવરણ પ્રત્યે Responsible ઔદ્યોગિક વિકાસના વિઝન સાથે સુસંગત રીતે, રાજ્ય ગ્રીન ગ્રોથ અને સર્ક્યુલર ઇકોનોમીના સિદ્ધાંતો માટે પ્રતિબદ્ધ છે. આ નીતિ, તેથી, કોમન એન્વાયરમેન્ટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સ્થાપવા અને તેને અપગ્રેડ કરવા માટે આર્થિક સહાય પૂરી પાડી આ વિઝનને સમર્થન આપે છે.
વેસ્ટવોટર મેનેજમેન્ટ અને રિસાયક્લિંગ
હાલના અથવા નવા CETP/સંકલિત સુવિધાઓ દ્વારા ન્યૂનતમ 70 ટકા વેસ્ટવોટરના રિસાયક્લિંગને હાંસલ કરતાં પ્રોજેક્ટ્સ માટે INR 75 કરોડ સુધી 50 ટકાની સહાય. અન્ય પ્રોજેક્ટ માટે INR 50 કરોડ સુધી 40 ટકા eFCI ની સહાય.
કોમન બોઈલર પ્રોજેક્ટ સ્થાપવા માટે INR 30 કરોડ સુધી 40 ટકા eFCI ની સહાય.
ક્લીનર પ્રોડક્શન ટેક્નોલોજી અપનાવવા
MSME માટે 50 ટકા INR 1 કરોડ સુધી અને લાર્જ /મેગા/અલ્ટ્રા-મેગા એકમો માટે 25 ટકા સુધી INR 2 કરોડ સુધી ક્લીનર પ્રોડક્શન ટેક્નોલોજી અપનાવવા, કાર્યક્ષમતામાં સુધારો કરવા, ઉત્સર્જન ઘટાડવા અને ટકાઉ ઉત્પાદન પ્રેક્ટિસને પ્રોત્સાહન આપવા માટે.
ઝીરો લિક્વિડ ડિસ્ચાર્જ (ZLD) સેટઅપ
MSMEs માટે 50 ટકા INR 5 Cr પ્રતિ MLD સુધી અને લાર્જ /મેગા/અલ્ટ્રા-મેગા એકમો માટે 40 ટકા INR 7.5 Cr પ્રતિ MLD સુધી.
ફ્યુચર-રેડી ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ઔદ્યોગિક ઇકોસિસ્ટમ
ગુજરાતનો ઔદ્યોગિક વિકાસ મજબૂત અને ભવિષ્ય માટે તૈયાર એવા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર દ્વારા આગળ વધે છે, જે ઉત્પાદનક્ષમતા અને ટકાઉ વિકાસ વચ્ચે સંતુલન જાળવે છે. આ દ્રષ્ટિકોણને આગળ વધારતાં, ગુજરાત સરકાર ઈન્ડસ્ટ્રી 4.0 અને 5.0 સાથે સુસંગત ઔદ્યોગિક ઇકોસિસ્ટમને પ્રોત્સાહિત કરી રહી છે, જેમાં સ્માર્ટ અને સસ્ટેનેબલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે પ્રોત્સાહન આપવામાં આવે છે, જેમ કે વર્કર હાઉસિંગ, સ્ટોર્મ વોટર મેનેજમેન્ટ, ડીસાલિનેશન અને નવી પેઢીના GIDC સવલતો.
- પ્રાથમિકતા પ્રવૃત્તિઓ: પ્રોજેક્ટ ખર્ચના 80 ટકા, INR 40 કરોડ સુધી
- અન્ય પ્રવૃત્તિઓ અને અપગ્રેડેશનના કામો: 60 ટકા INR 40 કરોડ સુધી
- ખાનગી ઔદ્યોગિક ઉદ્યાનો: 80 60 25 ટકા INR 50 Cr સુધી (વનબંધુ તાલુકા માટે 50 ટકા INR 50 કરોડ સુધી)
- પાર્ક્સ/એસ્ટેટમાં ગ્રીન ઈન્ફ્રા: INR 25 કરોડ સુધી વધારાના 35 ટકા.
સમાવેશક વિકાસ
અર્નિંગ વેલ, લિવિંગ વેલ ડોર્મિટરી / વર્કિંગ વુમન હોસ્ટેલના વિકાસ માટે સહાય વધુ સમાવેશક અને મજબૂત ઔદ્યોગિક ઇકોસિસ્ટમને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે, આ નીતિ અંતર્ગત મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ્સ અને ઇન્ડસ્ટ્રીયલ એસ્ટેટ્સની અંદર અથવા નજીક સ્થિત સુરક્ષિત અને આધુનિક વર્કિંગ વુમન હોસ્ટેલ / ડોર્મિટરી / લેબર હોસ્ટેલના વિકાસ માટે કેપિટલ સપોર્ટ રૂપે ખાસ જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
મુખ્ય પ્રોત્સાહનો
કોમન ડોરમીટરી / લેબર હોસ્ટેલ / વર્કિંગ વુમન હોસ્ટેલની સ્થાપના માટે: 80 ટકા INR 40 કરોડ સુધી ઉદ્યોગો દ્વારા/ખાનગી ઔદ્યોગિક પાર્કમાં કોમન ડોરમીટરી / લેબર હોસ્ટેલ / વર્કિંગ વુમન હોસ્ટેલની સ્થાપના માટે: 40 ટકા INR 40 કરોડ સુધી
મહિલા સાહસોનું સશક્તિકરણ
ગુજરાત ઔદ્યોગિક નીતિ 2026(Gujarat Industrial Policy 2026) સમાવેશી વૃદ્ધિ માટે મહિલા ઉદ્યોગસાહસિકતાને પ્રાથમિકતા આપે છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય અવરોધો ઘટાડવા અને મહિલા આગેવાનીવાળા સાહસોને વિચારધારાથી લઈને સ્કેલિંગ સુધીના આધાર આપવાનો છે.
મુખ્ય પ્રોત્સાહનો
Micro enterprises (100 ટકા મહિલાઓની માલિકીની): વધારાની 1 ટકા વ્યાજ સબસિડી
રિટર્ન ટુ ઈન્ડસ્ટ્રી એક્સિલરેટર: કારકિર્દી વિરામ પછી મહિલાઓ માટે સ્કિલ રિફ્રેશર કોર્સ CED દ્વારા ચલાવવામાં આવશે.
Rental assistance: મહિલાઓની આગેવાની હેઠળના સૂક્ષ્મ સાહસો માટે 5 વર્ષ માટે INR 3 લાખ/વર્ષ સુધીના ભાડાના 75 ટકા
મહિલાઓની આગેવાની હેઠળના સ્ટાર્ટઅપ્સ (સહ-સ્થાપક): INR 30,000/મહિને નિર્વાહ ભથ્થું.
ભવિષ્ય માટે તૈયાર વર્કફોર્સ તરફ
આ નીતિ ઉદ્યોગ-શૈક્ષણિક ભાગીદારી અને લક્ષ્યાંકિત કૌશલ્ય દ્વારા ઇન્ડસ્ટ્રી 4.0, ગ્રીન ટેક અને અદ્યતન ઉત્પાદન માટે ભાવિ-તૈયાર કાર્યબળને પ્રોત્સાહન આપે છે.
મુખ્ય પ્રોત્સાહનો
Anchor Institutes: 100 ટકા કેપેક્સ (મશીનરી અને સાધનો) અને 100 ટકા OPEX સપોર્ટ (દરેક રૂપિયા 10કરોડ સુધી)
Specialized Skill Centers: 75 ટકા કેપેક્સ (INR 10 કરોડ સુધી) અને 75 ટકા OPEX (5 વર્ષ માટે INR 25 લાખ/વર્ષ સુધી)
Captive Skill Centers: 50 ટકા ખર્ચ સહાય (INR 10 કરોડ સુધી)
Skill Upgradation Centres: GIDC/ઔદ્યોગિક વસાહતોમાં નવા અને અપગ્રેડેડ SUC માટે સપોર્ટ
MSMEs: મેનેજમેન્ટ તાલીમ અને વિદેશી ભાષાના અભ્યાસક્રમો માટે સપોર્ટ.
